#

Tüm Astra Uçuşları

Chris Kemp’in CEO’su olduğu Astraspace şirketi son zamanlarda kendini daha çok öne attı. Söylemekte fayda var ki Astra iflas etmedi. Yani tüm görevler bununla kalmayacak. Daha fazla fırlatma olacaktır. Biz bu yazıda sizlere şimdiye kadar olan tüm Astra uçuşlarını derledik. Toplamda 10 fırlatması olan şirketin yalnızca 2 adet fırlatması başarılı. Peki ya fırlatmalarda ki hatalar neydi ve Astra’nın eskide bıraktığı roketlerin detayları neler?

Astra Rocket 1, İlk Fırlatma Denemesi

Astra’nın ilk roketi olan “Rocket 1″, 1. aşamasında 5 adet Delphin motoru bulunduruyordu. Şirketin Rocket 1’deki hedefi yörünge olmadığı için Rocket 1’de 2. Aşama yoktu ve 2. Aşama motoru olan Aether hala geliştirme aşamasındaydı. 20 Temmuz 2018’de roket Alaska’daki PSCA (Pacific Spaceport Complex Alaska)’dan fırlatılmaya hazırdı. Saat 22:00 utc’de 5 Adet delphin motoru ateşlendi ve roket rampadan kalktı. Hava biraz sisli ve bulutluydu. Bundan dolayı dışarıdan çekim yapan kameralar roketi yakalamakta zorlanıyordu. Uçuşun 21. Saniyesinde roket bilinçli olarak patlatıldı. Araçtaki anormalliğin ne olduğu açıklanmadı ancak herhangi bir can kaybı olmadığı ve tesise zarar gelmediği açıklandı.

1. Aşama Motoru5x Delphin
2. Aşama MotoruYok
Fırlatma Günü 20 Temmuz 2018
Başarı DurumuBAŞARISIZ
Rocket 1 rampayı terk ederken | Credit: Astra

Astra Rocket 2, 2. Fırlatma denemesi

Rocket 2, Rocket 1’in geliştirilmiş halidir. Aynı Rocket 1 gibi 5 Adet delphin motoru kullanıyor ve 2. aşaması bulunmuyordu. 2. Aşama yerine bir ağırlık simülatör vardı rokette. Rocket 2, 30 Kasım 2018’de fırlatılmaya hazır hale getirildi ve 30 Kasım 2018, saat 03:00 utc’de PSCA’dan kalktı. Ancak uçuşun 30. Saniyesinde aracın motorları durdu ve savrularak yere çakıldı. Rocket 2, fırlatma rampasının uzağına ancak fırlatma alanının içine düştü.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoruyok
Fırlatma Günü 30 Kasım 2018
Başarı durumuBAŞARISIZ
Rocket 2 rampayı terk ederken | Credit: Astra

Rocket 3.0, İlk yörünge roketi

Rocket 3.0, Astra’nın küçük uyduları Alçak Dünya Yörüngesine ulaştırmayı amaçladığı bir roketti. Roket 9 metre uzunluğunda ve 1.32 metre çapındadır. 1 Fırlatma maliyeti 2.5 milyon dolar olmakla birlikte yörüngeye 50-150 kg arası uyduları taşıyabilir. 23 Mart 2020’de aracın son testleri yapılırken rampada bir yangın çıktı ve bunun sonucunda roket kül oldu. Rocket 3.0’ın bir valfı açık kalmıştı. Astra’nın CEO’su olan Chris Kemp, Bu sırada rokette herhangi bir yük olmadığını açıkladı.

1. Aşama Motoru5x Delphin
2. Aşama Motoru1x Aether
Fırlatma günü Planlanan Mart ayının sonu
Başarı durumuBAŞARISIZLIK
Rocket 3.0 PSCA Pad 3B’de bekliyor

Rocket 3.1

Rocket 3.1, 3.0’ın geliştirilmiş versiyonudur. 12 Eylül 2020’de Saat 03:19 utc’de uçuş gerçekleşti. Ancak uçuşun ilk saniyelerinde tüm motorlar durdu ve roket sert bir şekilde rampaya geri düştü. Bir yazılım hatası roketi rotadan saptırmış ve roket rotadan saptığını anlayınca motorlarını kapatmış ve uçuşu sonlandırmıştı. Bir can kaybı yoktu. Araçta herhangi bir uydu da olmadığı için Astra çok büyük bir sıkıntıya girmedi.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma günü12 Eylül 2020
Başarı durumuBAŞARISIZ
Rocket 3.1 Havada

Rocket 3.2

Rocket 3.2, 3.1’deki sorunların çözülmüş halidir. 3.1’deki sorunlar direkt olarak sonraki roketleri de etkilediği için 3.2 versiyonu için üretim başladı. Rocket 3.2, aynı önceki roketler gibi PSCA’da Fırlatılmaya hazır bir konuma getirildi. 15 Aralık 2020, saat 20:55 Utc’de 5 adet Delphin motoru ateşlendi ve roket PSCA’dan hızlı bir şekilde kalktı. Araç Max Q aşamasını başarıyla geçti. İlk defa Astra bir roketinin yük kaplamalarını ve 2. aşamasını ayırabildi. Aşamanın ayrılması ile birlikte 2. Aşamada bulunan 1 Adet Aether motoru da ateşlendi. Her şey normal giderken 2. Aşamadaki yakıt karışımı sorunu nedeni ile 2. Aşamadaki motor erkenden durdu ve araç yörüngeye ulaşamadı. Bu uçuş bir test fırlatması olduğu için herhangi bir uydu rokette bulunmuyordu. Bu başarısızlığı şirket kendi içinde Başarı olarak değerlendiriyordu. Çünkü şirketin bu uçuştaki hedefi 1. Aşamanın görevini başarı ile sağlamasıydı. Hedefe ulaşıldığı için şirket bunu başarı olarak saydı.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma günü15 Aralık 2020
Başarı durumuKısmi Başarı
Rocket 3.2, PSCA’dan ayrılırken

Rocket 3.3 (LV0006)

Rocket 3.3 (Diğer adı ile LV0006) Şirketin ilk ticari fırlatma aracı olacaktı. Rocket 3.2’nin 2. Aşamasındaki yakıt karışımı sorunu üretimde olan tüm roketleri etkilediği için Rocket 3.3 adında yeni bir versiyon daha çıkarıldı. Rocket 3.3’ün diğer versiyonlardan en büyük farkı Roketin uzunluğunun 11 metreye çıkmış olmasıdır. 28 Ağustos 2021, saat 22:35 utc’de Rocket 3.3’ün 5 adet Delphin motoru ateşlendi. 1 Gün önce de bir fırlatma girişiminde bulunulmuştu ancak Motorlar olması gerektiğinden daha yavaş tepki verdiği için fırlatma son saniye iptal edilmişti. Ancak bu sefer böyle olmadı. 5 motor da başarıyla ateşlendikten sonra roket kalkar kalkmaz motorlardan 1 tanesi söndü ve roket yukarıya gitmek yerine yana doğru gitmeye başladı. Ancak mühendisler uçuşu sonlandırmak yerine veri alabilmek için uçuşu devam ettirdiler. Roket yan bir şekilde yükselmeye devam ederken, yerden 30 km uzaklıkta roketin tüm motorları durdu ve roket bilinçli olarak patlatıldı. Sonrasında yapılan açıklamaya göre yakıt doldurma sistemindeki ufak bir gaz sızıntısı 1 motorun rampadan ayrılır ayrılmaz sönmesine neden olmuş. Ve görev bu şekilde başarısız oldu.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma günü28 Ağustos 2021
Taşınılan yükSTP-27AD1
Başarı durumuEPİC FAİL
Rocket 3.3, Rampayı terk ediyor | Credit: NASASpaceflight

Rocket 3.3 (LV0007)

Önceki başarısız uçuştan sonra ”Rocket 3.4” isminde yeni bir versiyon piyasaya sürülmedi. Sorun rokette değildi ve Rocket 3.3’ün seri üretimine devam edildi. Launch Vehicle 0007 (LV0007) Adındaki bu fırlatma aracı Astra’yı Yörüngeye taşıyan fırlatma aracı oldu. 20 Kasım 2021 06:16 utc’de 5 Adet delphin motoru ateşlendi ve Rocket 3.3 Bir kere daha PSCA’dan kalkışını gerçekleştirdi. Her şey sorunsuz gidiyordu. Roket karman hattını geçti, yük kaplamalarını ve 2. Aşamasını ayırdı. Aşama ayrılması ile birlikte 2. Aşamadaki Aether motoru da ateşlendi. Uçuşun 8. Dakikasında Aether motoru durdu ve Sunuculardan birisi şunu dedi. ”Yörüngeye ulaştık, 2. Aşama motoru durdu ve Astra’nın LV0007 Aracı başarıyla yörüngeye ulaştı”. Görev kontrol odasında büyük bir sevinç vardı. Ve LV0007 Taşıdığı test yükünü başarı ile yörüngeye ulaştırdı.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma Zamanı20 Kasım 2021
Taşınılan yükSTP-27AD2
Başarı DurumuBAŞARILI
LV0007 Kalkmak üzereyken

Rocket 3.3 (LV0008)

10 Şubat 2022’de Astra ilk defa NASA’nın yüklerini Yörüngeye gönderecekti. Rocket 3.3 Cape Caneveral’da bulunan SLC-46 Fırlatma kompleksinde fırlatılacaktı. 5 Adet delphin motoru ateşlendi ve Rocket 3.3 İlk defa PSCA dışında bir alandan kalktı. Bu sefer fırlatıldığı yer Florida’nın Doğusunda bir alandı. 1. Aşama görevini başarı ile bitirdi ancak 2. Aşama ayrılması sırasında bir anormallik meydana geldi. Yük kaplamaları açılamadı. 2. Aşama ayrılmaya çalıştı ancak 2. aşama yük kaplamalarının içinde olduğu için 2. Aşama hızla yük kaplamalarına çarptı. Aether motoru ateşlendiğinde Yük kaplamaları fırladı ve 2. Aşama serbest kaldı. Ancak 2. Aşamadaki Aether motorunun yön vektörü (TVC) bir tarafa doğru kilitlenmişti. Ve 2. aşama dönmeye başladı. NASA’nın yükleri yörüngeye ulaşamadı. Bu başarısızlığın nedeni ise sonradan açıklanana göre Yük kaplamalarının ayrılması için gereken kablolama hatası ve 2. Aşamanın Yön vektörünü kullanamaması gibi hatalar bulunduğu söylendi.

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma zamanı10 Şubat 2022
Taşınılan yüklerBAMA-1, INCA, QubeSat, R5-S1
Başarı DurumuBAŞARISIZ
LV0008 Cape’den ayrılırken

Rocket 3.3 (LV0009)

15 Mart 2022’de Rocket 3.3, Spaceflight isimli bir firmanın küp uydusunu yörüngeye göndermek üzere hazırdı. 5 Adet Delphin motoru ateşlendi ve roket PSCA’dan kalktı. Max Q aşaması geçildi ve 2. Aşama ayrıldı. Aether motoru çalıştı ve Yörüngeye ulaşıldı. Uyduların bırakıldığı ise uçuştan 1 saat sonra onaylandı. Astra 2. Defa yörüngeye ulaşmakla beraber ilk defa ticari bir müşterisinin uydusunu Yörüngeye yerleştirebilmişti.

1. Aşama Motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma Zamanı15 Mart 2022
Taşınılan yüklerS4 Crossover (EyeStar-S4), OreSat0, 16
Başarı DurumuBAŞARILI
Rocket 3.3, Spaceflight-1 Görevi için PSCA’dan ayrılıyor

Rocket 3.3 (LV0010)

NASA’nın İklim araştırma uyduları TROPICS uydularını fırlatmak için Astra seçilmişti. Toplamda 3 adet TROPICS uçuşu yapılacak ve her fırlatmada 2 adet uydu bulunacaktı. İlk TROPICS Fırlatması 12 Haziran 2022’de yapıldı. 5 Adet delphin motoru ateşlendi ve roket Cape Caneveral’dan kalktı. Ancak roket son dakikalarda anormallik yaşadı.

Bu uçuşla alakalı daha çok bilgi için: Astra yörüngeye ulaşamadı – Uzay Çağında Yolculuk

1. Aşama motoru5x Delphin
2. Aşama motoru1x Aether
Fırlatma Zamanı12 Haziran 2022
Taşınılan YüklerTROPICS-1, TROPICS-2
Başarı durumuBAŞARISIZ
Rocket 3.3, Rampada hazır şekilde beklerken